شتات

جسته گریخته‌هایی از لابلای متون

موضوع: گفته‌ها

لیس من مات فاستراح بمیّت / إنما المیّت میّت الأحیاء

الرجل هو الذی یخاف موت قلبه لا موت بدنه إذ أکثر هؤلاء الخلق یخافون موت أبدانهم و لا یبالون بموت قلوبهم و لا یعرفون من الحیاة إلا الحیاة الطبیعیة و ذلک من موت القلب و الروح , فإن هذه الحیاة الطبیعیة شبیهة بالظل الزائل و النبات السریع الجفاف و المنام الذی یخیل کأنه حقیقة فإذا […]

أعط کلّک للعلم

وأخبرنی الحسین بن علی الصیمری ، حدثنا محمد بن عمران المرزبانی ، أخبرنی محمد بن یحیى ، حدثنا المبرد ، حدثنی عمرو بن بحر الجاحظ قال : سمعت النظام یقول : العلم شئ لا یعطیک بعضه حتى تعطیه کلک ، فإذا أعطیته کلک فأنت من إعطائه لک البعض على خطر . الخطیب البغدادی ( م […]

مسئولیت حاکم، حق، آزادی و اسلام

آقاى دکتر محمود صناعى در کتاب آزادى فرد و قدرت دولت نوشته‌اند: «در اروپا مسأله استبداد سیاسى و اینکه اساساً آزادى از آن دولت است نه مال افراد، با مسأله خدا توأم بوده است. افراد فکر مى‏کردند که اگر خدا را قبول کنند، استبداد قدرت‌هاى مطلقه را نیز باید بپذیرند؛ بپذیرند که فرد در مقابل […]

بعض النواصب!

وهنا لطیفة مناسبة للمقام یعجبنی ذکرها وهو : إنّ الشیخ صالح بن حسن سأل عن الشیخ الأجلّ بهاء الملَّة والدّین قدّس اللَّه روحه وقال : ما قول سیدی وسندى فی هذه الأبیات لبعض النواصب فالمأمول أن تشرفوا بجواب منظوم یکسر سورته : أهوى علیا أمیر المؤمنین ولا أرضى بسبّ أبی بکر ولا عمرا ولا أقول إذا […]

تا شرح دهم از همه خلق چرا “او”…

تو ای عالم اسلامی، تو ای بی‌وفا! علوم آل محمد (ص) و معارف الهی را تحصیل نمودی آنگاه که افکارت به دین معارف نورانی پرورش یافت و در گلستان نورانی حق پروبالی یافتی روش و لباست را تغییر دادی و در صف بدعت‌گزاران و ظالمین قرار گرفته بی‌رحمانه با جعل قوانین خلاف اسلام و اجرای […]

جربناه فوجدناه صالحا!

( فصل ) وهو مخیر بین الاستنجاء بالماء أو الأحجار فی قول أکثر أهل العلم وحکی عن سعد بن أبی وقاص وابن الزبیر أنهما أنکر الاستنجاء بالماء ، وقال سعید بن المسیب : وهل یفعل ذلک إلا النساء ؟ وقال عطاء غسل الدبر محدث ، وکان الحسن لا یستنجی بالماء وروی عن حذیفة القولان جمیعا […]

و بالجمله لعن اشخاص، انسان را در معرض گناه قرار می‌دهد پس باید از آن اجتناب کرد و سکوت حتی از لعن ابلیس هم بی‌ضرر است چه برسد به غیر او. پس اگر کسی بپرسد: «آیا لعن یزید جایز است که یا قاتل حسین [ع] است یا آمر به آن؟» می‌گوییم: «اساسا چنین چیزی اثبات […]

الجهل بعینه

وقد رأیت هؤلاء [ المحدثین من أهل السنة ] أیضا حین رأوا غلو الرافضة فی حق علی وتقدیمه على من قدمه رسول الله صلی الله علیه وسلم وادعائهم له شرکة النبی صلى الله علیه وآله فی نبوته وعلم الغیب للأئمة من ولده وتلک الأقاویل والأمور السریة التی جمعت إلى الکذب والکفر ، إفراط الجهل والغباوة […]

النهضة الأوربیة

ینبغی لی فی هذا السیاق أن أشیر ، ولو على مضض ، إلى حقیقة تاریخیة . إن أخذ العالم الثقافی اللاتینی لمصادر العلوم العربیة والإسلامیة لم یجر بمثل انفتاح وصراحة المسلمین المعهودة إزاء مصادرهم الإغریقیة . لقد سمى المسلمون أرسطو ” المعلم الأول ” وکانوا یقتبسون من کتب بقراط و جالینوس وغیرهم بتعابیر مثل “بقراط […]

کیفیت‌ استیلاء و تصرّف‌ سلطان‌ ‌در‌ مملکت‌

و کیفیت‌ استیلاء و تصرّف‌ سلطان‌ ‌در‌ مملکت‌ ‌به‌ اعتبار انحصار ‌آن‌ ‌در‌ تملیکیّه‌ ‌یا ولایتیّه‌ بودن‌ و شق‌ّ ثالث‌ نداشتن‌، بر یکی ‌از‌ دو وجه‌ متصوّر تواند بود: [۱‌-‌ سلطنت‌ تملیکیّه] اوّل‌: آنکه‌، مانند آحاد مالکین‌ نسبت‌ ‌به‌ اموال‌ شخصیّه‌ خود با مملکت‌ و اهلش‌ معامله‌ فرماید، مملکت‌ ‌را‌ ‌بما‌ ‌فیها‌ مال‌ خود انگارد […]

حضور قلب

 اگر گفته شود: چنانچه حضور قلب شرط صحّت نماز دانسته شود و با فقدان آن به بطلان نماز حکم گردد، با اجماع فقیهان مخالفت شده است، چه آن‌ها حضور قلب را جز به هنگام گفتن تکبیرة الاحرام شرط ندانسته‌اند، پاسخ این است که همان‌گونه که پیش از این در کتاب علم گفته شد فقیهان در […]

سرحد تقیه

از بررسی روایات اهل بیت ع درباره مسائل اعتقادی خاص به مذهب شیعه، عدم تقیه ایشان در این موارد بر می‌آید، از این روست که روایات بسیاری در باب عصمت، علم غیب، معجزات و فضائل ایشان و رذائل دیگران از ایشان صادر شده بدون آنکه تقیه یا ترسی داشته باشند. همچنین است وضعیت در مورد […]

یا أیها العزیز…

…و تو را [از بدو تولد] بر اساس دستور الاهی – جل جلاله – عبد و متعلق به مولایمان مهدی علیه السلام خواندم، و چه بسیار حوادثی که شرحش را برایت خوانده‌ام و دست به دامان ایشان شدیم، و حضرتش را بارها در خواب زیارت کردیم و قضای حاجاتت را خود متکفل شد و منتی […]

یا لیت ایام الصبا رواجعا…

طلاب علوم دینیه مقامات تدریسى و استادى را خیلى به طور طبیعى طى می‌کنند. تعیین استاد، انتخابى است نه انتصابى؛ یعنى فقط خود طلاب هستند که در ضمن آزمایش‌ها و اختبارها استاد بهتر را انتخاب می‌کنند. لهذا یک نوع آزادى و دموکراسى در حوزه‌هاى علوم دینى وجود دارد که در جاهاى دیگر نیست. از این […]

«سرّ بقای سه هزار ساله‌ی ایران»

وقتی بنا باشد ملتی به طور جدی با دشمن روبرو نشود، تا آخرین نفس نجنگد و بعد از مغلوب شدن، سرسختی و مخالفت نکند، بلکه تسلیم اسکندر شود و آداب یونانی را بپذیرد، اعراب که می‌آیند در زبان عربی کاسه‌ی گرم‌تر از آش شده، صرف و نحو بنویسد یا کمر خدمت برای خلفای عباسی بسته، […]